5 sai lầm khiến nhiều người học từ xa không hiệu quả

Học từ xa là gì?

Học từ xa là hình thức đào tạo trong đó người học tiếp cận chương trình học chủ yếu thông qua nền tảng trực tuyến, không cần đến trường thường xuyên. Toàn bộ quá trình học tập như xem bài giảng, trao đổi với giảng viên, làm bài tập, kiểm tra và đánh giá kết quả đều được thực hiện thông qua hệ thống quản lý học tập (LMS) do cơ sở đào tạo cung cấp. Mặc dù không học tập trung tại giảng đường, chương trình học từ xa vẫn tuân thủ đầy đủ quy định đào tạo, chuẩn đầu ra và khung chương trình của Bộ Giáo dục & Đào tạo. Hình thức này giúp người học chủ động về thời gian, địa điểm nhưng vẫn đảm bảo giá trị bằng cấp và kiến thức chuyên môn.

Đối tượng phù hợp với hình thức học từ xa

Học từ xa phù hợp với các nhóm người học có nhu cầu linh hoạt về thời gian và địa điểm, bao gồm:

• Người đang đi làm: Có nhu cầu nâng cao trình độ, hoàn thiện bằng cấp hoặc phục vụ mục tiêu phát triển nghề nghiệp nhưng không thể học tập trung tại trường.
• Người đã tốt nghiệp cao đẳng, đại học: Mong muốn học văn bằng 2 hoặc chuyển đổi sang lĩnh vực nghề nghiệp khác.
• Người sinh sống xa trung tâm đào tạo: Gặp khó khăn trong việc di chuyển hoặc không thuận tiện tham gia học trực tiếp.
• Người bận rộn với công việc và gia đình: Cần hình thức học tập chủ động, linh hoạt theo thời gian cá nhân.
• Người có khả năng tự học và kỷ luật cá nhân: Sẵn sàng chủ động tiếp cận kiến thức và hoàn thành chương trình theo đúng tiến độ đào tạo.

Ưu điểm của hình thức học từ xa

• Linh hoạt về thời gian và địa điểm: Người học có thể chủ động sắp xếp lịch học phù hợp với công việc và sinh hoạt cá nhân mà không cần đến trường thường xuyên.
• Tiết kiệm chi phí học tập: Học từ xa giúp giảm các chi phí đi lại, ăn ở và một số khoản sinh hoạt so với hình thức học tập trung.
• Mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục: Người học ở xa trung tâm đào tạo hoặc có điều kiện cá nhân đặc thù vẫn có thể theo học chương trình đại học chính quy.
• Chủ động tiến độ học tập: Người học có thể học lại bài giảng, xem tài liệu nhiều lần và điều chỉnh tốc độ học phù hợp với khả năng tiếp thu.
• Phù hợp với người đi làm: Hình thức học từ xa cho phép vừa học vừa làm, giúp người học duy trì công việc trong khi vẫn nâng cao trình độ chuyên môn.

 Top 5 sai lầm người học từ xa không hiệu quả

Học từ xa mang lại nhiều lợi thế về thời gian và địa điểm, nhưng không phải ai cũng tận dụng được hiệu quả của hình thức này. Trên thực tế, phần lớn người học gặp khó khăn không phải vì chương trình đào tạo, mà do những sai lầm phổ biến trong cách tiếp cận và học tập. Dưới đây là 5 sai lầm thường gặp khiến quá trình học từ xa kém hiệu quả.

Học từ xa khi chưa xác định rõ mục tiêu

Nhiều người bắt đầu học từ xa chỉ vì thấy hình thức này tiện lợi hoặc theo xu hướng, mà chưa thực sự xác định rõ mình học để làm gì. Khi không có mục tiêu cụ thể, việc học dễ rơi vào trạng thái hời hợt, học theo cảm hứng.

Ban đầu, người học có thể khá hào hứng, nhưng khi chương trình bước vào giai đoạn khó hơn hoặc công việc cá nhân trở nên bận rộn, việc học nhanh chóng bị xếp xuống ưu tiên thấp.

Không xác định rõ mục tiêu học tập thường dẫn đến các hệ quả như:

• Học cầm chừng, học cho xong môn
• Dễ bỏ lỡ bài giảng, bài tập
• Mất động lực và có nguy cơ bỏ dở chương trình

Nghĩ rằng học từ xa là hình thức học nhẹ

Một trong những hiểu lầm phổ biến nhất là cho rằng học từ xa nhẹ hơn học tập trung. Chính suy nghĩ này khiến nhiều người bước vào chương trình với tâm lý chủ quan và thiếu nghiêm túc ngay từ đầu. Thực tế, học từ xa không hề nhẹ, mà chỉ khác về phương pháp học. Người học phải tự đọc tài liệu, tự xem bài giảng, tự nghiên cứu và hệ thống kiến thức mà không có sự kèm cặp trực tiếp thường xuyên của giảng viên.

Khi coi học từ xa là “học cho có”, người học thường:

• Xem bài giảng qua loa, không ghi chú
• Bỏ qua các nội dung khó
• Chỉ học khi gần đến kỳ thi hoặc hạn nộp bài

Điều này khiến kiến thức tiếp thu rời rạc, không hiểu sâu, dẫn đến cảm giác học càng ngày càng nặng và dễ nản.

Thiếu kỷ luật và không duy trì lịch học ổn định

Sự linh hoạt về thời gian vừa là ưu điểm, vừa là thách thức lớn của học từ xa. Khi không có lớp học cố định hay giảng viên nhắc nhở trực tiếp, nhiều người dễ buông lỏng kỷ luật cá nhân.

Việc học không đều đặn, học ngắt quãng khiến kiến thức không được kết nối liền mạch. Lâu dần, người học cảm thấy bài vở ngày càng khó theo kịp.

Thiếu kỷ luật học tập thường dẫn đến:

• Trì hoãn việc học cho đến sát hạn nộp bài
• Dồn nhiều môn học vào cùng một thời điểm
• Học trong trạng thái căng thẳng, áp lực

Ít tương tác và ngại tìm kiếm hỗ trợ

Một sai lầm khác là xu hướng học một mình, ít trao đổi với giảng viên, không tham gia thảo luận và ngại đặt câu hỏi khi gặp nội dung khó. Trong môi trường học từ xa, việc chủ động tương tác lại càng quan trọng. Khi người học bỏ qua những phần chưa hiểu và tiếp tục học các nội dung tiếp theo, lỗ hổng kiến thức sẽ ngày càng lớn.

Hệ quả dễ gặp gồm:

• Hiểu sai kiến thức mà không nhận ra
• Khó theo kịp chương trình ở giai đoạn sau
• Dễ chán nản, thiếu động lực học tập

Tập trung lấy bằng mà bỏ qua giá trị ứng dụng

Một số người học từ xa đặt mục tiêu chính là hoàn thành chương trình và nhận bằng, trong khi chưa thực sự quan tâm đến việc kiến thức học được có thể áp dụng như thế nào vào công việc hoặc thực tế cuộc sống. Việc học vì bằng cấp khiến quá trình học trở nên hình thức, học để qua môn thay vì học để hiểu và sử dụng.

Khi chỉ chú trọng đến kết quả cuối cùng là tấm bằng, người học thường có xu hướng học đối phó, làm bài cho đủ yêu cầu và ít đầu tư vào việc rèn luyện kỹ năng. Điều này dẫn đến tình trạng kiến thức nhanh chóng bị quên sau khi kết thúc môn học và không mang lại giá trị thực tế lâu dài.

Hệ quả dễ thấy là:

• Có bằng nhưng thiếu kỹ năng áp dụng
• Khó vận dụng kiến thức vào công việc hiện tại
• Không tạo được lợi thế rõ ràng trong quá trình phát triển nghề nghiệp

Lộ trình học từ xa hiệu quả

Từ các sai lầm thường gặp trong quá trình học từ xa, để học từ xa hiệu quả thì bạn có thể rút ra một lộ trình học tập mang tính hệ thống, giúp người học chủ động kiểm soát tiến độ và nâng cao hiệu quả học tập trong suốt chương trình đào tạo.

Xác định mục tiêu học tập

Người học cần xác định rõ mục tiêu học từ xa trước khi bắt đầu chương trình. Mục tiêu có thể gắn với yêu cầu công việc, định hướng phát triển nghề nghiệp hoặc nhu cầu hoàn thiện bằng cấp. Việc xác định mục tiêu giúp người học lựa chọn phương pháp học phù hợp và duy trì động lực học tập lâu dài.

 Nhận thức đúng về hình thức học từ xa

Học từ xa là hình thức đào tạo yêu cầu mức độ tự học cao và sự chủ động của người học. Do đó, người học cần chuẩn bị tâm lý học tập nghiêm túc, tránh quan niệm học từ xa là học nhẹ hoặc học đối phó. Nhận thức đúng giúp quá trình học diễn ra ổn định và hiệu quả hơn.

Thiết lập lịch học ổn định

Một lộ trình học từ xa hiệu quả cần đi kèm với lịch học cụ thể và ổn định. Người học nên phân bổ thời gian học theo tuần, đảm bảo tiến độ học tập liên tục và tránh tình trạng dồn khối lượng học vào cuối kỳ.

Chủ động tương tác trong quá trình học

Việc tương tác với giảng viên, cố vấn học tập và hệ thống hỗ trợ là yếu tố cần thiết trong học từ xa. Người học nên chủ động trao đổi khi gặp khó khăn nhằm hạn chế sai sót trong quá trình tiếp thu kiến thức và nâng cao chất lượng học tập.

Gắn kiến thức với yêu cầu thực tiễn

Trong quá trình học, người học cần chú trọng vận dụng kiến thức đã học vào công việc hoặc các tình huống thực tế. Việc kết hợp giữa học tập và ứng dụng giúp kiến thức được củng cố và mang lại giá trị sử dụng lâu dài.

Các trường đào tạo từ xa

• Trường Đại học Mở Hà Nội
• Đại học Kinh tế Quốc dân
• Đại học Thái Nguyên
• Học viện Tài chính
• Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông
• Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp
• Trường Đại học Lao động – Xã hội
• Trường Đại học Công đoàn
• Trường Đại học Thủ đô Hà Nội
• Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội

Giá trị sau khi có tấm bằng đại học từ xa

Bằng đại học từ xa có giá trị pháp lý hợp lệ, được sử dụng trong tuyển dụng, nâng ngạch, xét tăng lương và học lên trình độ cao hơn theo quy định. Với người đi làm, tấm bằng giúp hoàn thiện hồ sơ năng lực và mở rộng cơ hội nghề nghiệp. Quan trọng hơn, học từ xa rèn cho người học tính tự giác, kỷ luật và khả năng tự học – những kỹ năng cần thiết trong môi trường làm việc hiện đại. Nếu biết áp dụng kiến thức vào thực tế, người học không chỉ có bằng mà còn tạo ra giá trị lâu dài cho công việc và sự nghiệp.

Kết luận

Học từ xa là giải pháp học tập linh hoạt, phù hợp với nhiều đối tượng trong bối cảnh hiện nay. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả thực sự, người học cần hiểu đúng bản chất hình thức đào tạo này, tránh các sai lầm phổ biến và xây dựng cho mình một lộ trình học tập rõ ràng. Khi có mục tiêu cụ thể, duy trì kỷ luật học tập và chủ động ứng dụng kiến thức vào thực tiễn, học từ xa không chỉ giúp hoàn thành chương trình đúng tiến độ mà còn mang lại giá trị lâu dài cho công việc và sự phát triển nghề nghiệp. Tìm hiểu chương trình học từ xa ngay hôm nay!